Seo Gà (Phượng Vĩ Thảo) – Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam – Đỗ Tất Lợi

121
Seo Gà
Seo Gà
Đánh giá

Những cây thuốc và vị thuốc Việt NamĐỗ Tất Lợi

Seo Gà trang 208-209 tải bản PDF tại đây.

Còn gọi là Phượng Vĩ Thảo, Theo Gà, Phượng Vĩ

Tên khoa học Pteris multifida Poir. (P. Serrulata L.f.).

Thuộc họ Dương xỉ Polypodiaceae.

Tên seo gà vì lá có một cái seo giống như seo ở đuôi con gà.

Mô tả cây

Seo gà là một loại cây nhỏ, thân cỏ, cao trung bình 15-25cm, có cây cao hơn. Lá bất thụ có cuống mang dìa, dài 6-12cm, phiến lá dài 8- 25cm chia thành nhiều phiến nhỏ dài, mép có răng cưa, phiến nhỏ ở đầu lá dài hơn cả, thoạt nhìn trông giống như những cành của cây. Lá hữu thụ có cuống dài 10-50cm, phiến lá dài 10- 40cm, cũng chia thành nhiều phiến lá nhỏ. Giữa các phiến lá nổi rõ gần chính, từ gần này tỏa ra nhiều gân phụ hình lồng chim, xếp song song với nhau. Hai bên mép phiến lá hữu thụ mang cơ quan sinh sản gọi là ổ tử nang xếp thành một đường thẳng liên tục

Seo gà - Pteris multifida
Seo gà – Pteris multifida

Phân bố, thu hái và chế biến

Seo gà mọc phổ biến ở miền Bắc và miền Trung nước ta, thường gặp nhất ở trên những vách đá, vách đất, xung quanh thành giếng, ven đường đi, những nơi thoáng ẩm và mát. Còn thấy mọc cả ở Trung Quốc, Nhật Bản. Bộ phận dùng làm thuốc của cây là thân rễ và lá. Thân rễ nằm ngang dưới mặt đất, chừng 3-4cm, hình cong queo, sẵn sùi, nhiều máu, hơi cứng, vị hơi ngọt, đắng và tê, mùi thơm hắc. Đào về thái mỏng, phơi hoặc sấy khô.

Thành phần hóa học

Chưa thấy tài liệu nghiên cứu.

Công dụng và liều dùng

Rễ và lá được dùng làm thuốc chữa đi ỉa chảy, ỉa ra máu, lỵ dưới dạng thuốc sắc hay thuốc ngâm rượu, nước sắc đôi khi còn thấy ra giun/ate V

Rễ, lá sao vàng, tán nhỏ đun với dầu vừng thành thuốc dầu bôi chữa một số bệnh ngoài da của trẻ em.

Ngày uống từ 12 đến 24g rễ hoặc lá khô

Dùng ngoài không kể liều lượng. 

Đơn thuốc có seo gà dùng trong nhân dân

Chữa kiết lỵ (trực trùng): Rễ và lá seo gà sao cho thơm 24g, nước 100ml, đun sôi, giữ sôi trong vòng 30 phút. Chia 2 hay 3 lần uống trong ngày chữa lỵ trực trùng.

Đơn thứ hai : Chè tươi 100g, seo gà khô 24g, nước 150ml, đun sôi giữ trong 30 phút. Chia hai hay ba lần uống trong ngày chữa lỵ trực trùng.

Ngày viết:
Giáo sư – Tiến sĩ Đỗ Tất Lợi sinh ngày 2 tháng 1 năm 1919 tại xã Phú Minh, huyện Sóc Sơn, Hà Nội và mất ngày 3 tháng 2 năm 2008. Ông là một nhà nghiên cứu dược học nổi tiếng và là “cây đại thụ” của nền y học cổ truyền Việt Nam.
LEAVE A REPLY
Please enter your comment!