ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, AFB ĐỜM VÀ MỐI LIÊN QUAN VỚI ĐỘT BIẾN GEN RPOB TRÊN BỆNH NHÂN LAO PHỔI KHÁNG RIFAMPICIN TẠI BỆNH VIỆN LAO VÀ BỆNH PHỔI CẦN THƠ
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Lao kháng Riìampicin tiếp tục là thách thức lớn trong kiểm soát lao tại Việt Nam. Mục tiêu nghiên cứu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, kết quả AFB đờm và phân tích mối liên quan với đột biến rpoB trên bệnh nhân lao phổi kháng Rifampicin. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang 70 bệnh nhân RR-TB điều trị tại bệnh viện Lao và Bệnh phổi Cần Thơ. Kết quả: nhóm tuổi >40-60 chiếm cao nhất ở cả hai giới và chủ yếu là nam giới với 46,2%. Ba triệu chứng nổi bật là ho khạc kéo dài và ho ra máu (84,3%) và khó thở (78,6%); AFB đờm dương tính 55,7%. Đột biến rpoB ở bệnh nhân và liên quan có ý nghĩa với ho kéo dài (OR=8,9; p=0,004), ho ra máu (OR=5,31; p=0,025) và khó thở (OR=7,15; p=0,004); không liên quan với chán ăn sụt cân, sốt nhẹ hoặc đau ngực. Kết luận: Các triệu chứng như ho khạc đờm kéo dài, ho ra máu và khó thở là ba dấu hiệu hô hấp đặc trưng cùng với nam giới tuổi trung niên giúp nhận diện sớm khả năng đột biến rpoB ở bệnh nhân lao phổi kháng Rifampicin
Từ khóa
AFB đờm, rpoB, lao phổi kháng Rifampicin
Tài liệu tham khảo
2. Châu Lý, Hưng Lê Ngọc, Thuỷ Hoàng Thanh, Trường Phạm Hữu. Đánh giá tính an toàn của điều trị lao phổi kháng đa thuốc đơn thuần bằng phác đồ ngắn hạn tại bệnh viện phổi Hà Nội. Tạp chí y học cộng đồng. 2021. 60(2020), https://doi.org/10.52163/yhc.v60i7.94.
3. Hà Nguyễn Thị Liên, Đạt Vũ Quốc, Hoà Nguyễn Bình, Fox Gregory. Tính kháng thuốc của M. tuberculosis ở người bệnh có xpert MTB/RIF kháng Rifampicin được điều trị phác đồ ngắn hạn. Tạp chí nghiên cứu y học. 2024. 179(06), tr.46-55, https://doi.org/10.52852/ tcncyh.v179i6.2471.
4. Hạnh Nguyễn Thị Minh, Hùng Trần Thanh và cộng sự. Nghiên cứu yếu tố dịch tễ, đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân lao phổi kháng Rifampicin tại Bệnh viện Lao và Bệnh phổi Cần Thơ. Tạp Chí Y Dược học Cần Thơ. 2024, 72, 137-143, https://doi.org/ 10.58490/ctump. 2024i72.2276.
5. Long Dương Thế, Khang Đỗ Tấn, Dung Trần Ngọc, Loan Dương Thị, Trúc Đinh Thị Hương và cộng sự. Đặc điểm đột biến gene kháng thuốc Rifampicin và Isoniazide của vi khuẩn Lao (Mycobacterium Tuberculosis) ở tỉnh Đồng Tháp. Tạp Chí Khoa học Đại học Cần Thơ. 2024. 60(2), 106-12, https://doi.org/10.22144/ctujos. 2024.273.
6. Ngabonziza J.C.S., Decroo T., Migambi P., Habimana Y.M., Deun A.V., et al. Prevalence and drivers of false-positive Rifampicin-resistant Xpert MTB/RIF results: a prospective observational study in Rwanda. The Lancet Microbe. 2020. 1(2), pp.74-83, https://doi.org/ 10.1016/S2666-5247(20)30007-0.
7. Shivekar SS, Kaliaperumal V, Brammacharry U, Sakkaravarthy A, Raj CKV, Alagappan C, Muthaiah M. Prevalence and factors associated with multidrug-resistant tuberculosis in South India. Sci Rep. 2020.10(1), pp.17552, https:// doi.org/10.1038/s41598-020-74432-y.
8. Su W., Ruan, Yz., Li, T. et al. Characteristics of Rifampicin-resistant tuberculosis detection in China, 2015–2019. Infect Dis Poverty. 2021. 10, pp.99, https://doi.org/10.1186/ s40249-021-00883-8.
