Cây Cỏ Bợ (Rau Bợ) – Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam – Đỗ Tất Lợi

101
Cỏ Bợ - Marsilea quadrifolia
Cỏ Bợ - Marsilea quadrifolia
Đánh giá

Những cây thuốc và vị thuốc Việt NamĐỗ Tất Lợi

Cỏ Bợ trang 238 tải bản PDF tại đây.

Còn gọi là Tần, Tứ Diệp Thảo, Điền Tự Thảo, Phá Đồng Tiền, Dạ Hợp Thảo, Phak Vèn (Lào-Vientian). 

Tên khoa học Marsilea quadrifolia L. (Lemna quadrifolia Desr. Pteris quadrifoliata L.).

Thuộc họ Tần Marsileaceae, bộ Dương xỉ (Hydropterides).

Mô tả cây

Cỏ bợ là một loài cỏ mọc hoang ở những nơi ẩm hay ở dưới nước, có thân rễ bò mảnh, mang từng nhóm 2 lá một, cuống lá dài 5-15cm. Mỗi lá gồm 4 lá chét, xếp chéo chữ thập. Tối đến, các lá chét rủ xuống. Từ gốc mỗi nhóm lá phát xuất ra một chùm rễ phụ. Bào tử quả rất bé, nằm ở gốc cuống lá chia làm nhiều ô ngang trong chứa bào tử nang lớn, sẽ sinh nguyên tản cái và nhiều bào tử nang nhỏ sẽ cho nguyên tản đực. Mỗi ổ đó tương đương với một ổ tử nang và có áo riêng của nó

Cỏ Bợ - Marsilea quadrifolia
Cỏ Bợ – Marsilea quadrifolia

Phân bố, thu hái và chế biến

Cây cỏ bợ là một loài cỏ mọc hoang ở khắp nơi ở Việt Nam. Cây mọc cạnh ao, đầm nơi ẩm thấp, đồng ruộng (chú ý phân biệt nó với cây chua me có 3 lá). Còn mọc hoang tại các tỉnh ở Trung Quốc, châu Âu và châu Mỹ. Khi dùng, người ta hái toàn cây về dùng tươi, ít khi dùng khô 

Thành phần hóa học

Trong cỏ bợ có xyclaudenol C31H52O (Reinhold và cộng sự-Progress in Phytochemis try (1) 1968, 669).

Công dụng và liều dùng

Còn là một vị thuốc dùng trong phạm vi nhân dân. Nhân dân Việt Nam có nơi hái về làm món rau ăn sống. Có khi hái về sao vàng hoặc phơi khô, sắc đặc uống làm thuốc mát thông tiểu tiện, chữa bạch đới, khí hư, mất ngủ

Có nơi còn giã cây tươi, ép lấy nước uống chữa rắn độc, bã đắp lên những chỗ sưng đau sưng vú, tắc tia sữa.

Nhân dân Trung Quốc cũng dùng với những công dụng gần tương tự như ở ta 

Liều dùng hàng ngày 20-30g. Cần chú ý nghiên cứu.

Ngày viết:
Giáo sư – Tiến sĩ Đỗ Tất Lợi sinh ngày 2 tháng 1 năm 1919 tại xã Phú Minh, huyện Sóc Sơn, Hà Nội và mất ngày 3 tháng 2 năm 2008. Ông là một nhà nghiên cứu dược học nổi tiếng và là “cây đại thụ” của nền y học cổ truyền Việt Nam.
LEAVE A REPLY
Please enter your comment!