ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ TỔN THƯƠNG BỀ MẶT NHÃN CẦU Ở BỆNH NHÂN VIÊM KHỚP DẠNG THẤP
Tóm tắt
Viêm khớp dạng thấp (VKDT) là bệnh mạn tính toàn thân hay gặp nhất trong các bệnh tự miễn, với tổn thương ngoài khớp hay gặp là tổn thương bề mặt nhãn cầu1,2. Mục tiêu: mô tả đặc điểm lâm sàng và đánh giá kết quả điều trị các tổn thương bề mặt nhãn cầu (BMNC) ở bệnh nhân VKDT. Đối tượng và phương pháp: mô tả tiến cứu, lấy mẫu thuận tiện các bệnh nhân VKDT khám và điều trị tại khoa Giác mạc – BV Mắt TW từ 10/2019 đến 12/2021. Khám BN bằng bộ câu hỏi OSDI, BUT, đo liềm nước mắt, Schirmer, nhuộm BMNC, điều trị nội khoa kết hợp ghép giác mạc nếu có chỉ định và đánh giá kết quả điều trị. Kết quả: 18 BN (36 mắt), tuổi trung bình 57,18 (39-73 tuổi), tỉ lệ nữ/nam: 3.5/1. Thời gian VKDT > 5 năm: 13 ca, < 5 năm: 5 ca. Có 4 ca có di chứng khớp, 14 ca chưa có di chứng khớp. Có 9 ca được điều trị toàn thân, 9 ca chưa điều trị. Tất cả BN đều bị khô mắt giảm chế tiết, 3 BN loét nhuyễn giác mạc (GM) trung tâm, 6 BN loét GM rìa, không có BN viêm thượng củng mạc và viêm củng mạc. Kết luận: Tổn thương BMNC ở bệnh nhân VKDT bao gồm: Khô mắt giảm chế tiết, viêm loét GM hình liềm ở vùng rìa, có thể thủng GM. Tổn thương mắt không tương xứng với mức độ nặng và tình trạng cấp tính của bệnh khớp, tuy nhiên có mối liên quan chặt chẽ với thời gian mắc bệnh. Điều trị toàn thân phối hợp mang lại kết quả điều trị tốt hơn, làm hạn chế biến chứng tại mắt.
Từ khóa
bề mặt nhãn cầu, viêm khớp dạng thấp, khô mắt
Tài liệu tham khảo
2. Zlatanović G, Veselinović D, Cekić S, Živković M, Đorđević- Jocić J, Zlatanović M. Ocular manifestation of rheumatoid arthritis-different forms and frequency. Bosn J of Basic Med Sci. 2010;10(4):323-327. doi:10.17305/bjbms.2010.2680
3. Prete M, Racanelli V, Digiglio L, Vacca A, Dammacco F, Perosa F. Extra-articular manifestations of rheumatoid arthritis: An update. Autoimmunity Reviews. 2011;11(2):123-131. doi:10.1016/j.autrev.2011.09.001
4. Punjabi OS, Adyanthaya RS, Mhatre AD, Jehangir RP. Rheumatoid Arthritis Is a Risk Factor for Dry Eye in the Indian Population. Ophthalmic Epidemiology. 2006;13(6):379-384. doi:10.1080/09286580600745969
5. Nguyễn Thị Ngọc Lan. Viêm khớp dạng thấp. Published online 2012.
6. Eldaly ZH, Saad SA, Hammam N. Ocular surface involvement in patients with rheumatoid arthritis: Relation with disease activity and duration. The Egyptian Rheumatologist. 2020;42(1):5-9. doi:10.1016/j.ejr.2019.05.004
7. Ma W, Wang G, Li X, et al. Study of Factors Influencing Dry Eye in Rheumatoid Arthritis. Journal of Ophthalmology. 2020;2020:1-8. doi:10.1155/2020/5768679
8. Abd-Allah NM, Hassan AA, Omar G, et al. Dry eye in rheumatoid arthritis: relation to disease activity. Immunological Medicine. 2020;43(2):92-97. doi:10.1080/25785826.2020.1729597
9. Lê Thị Dương NVH. Đặc điểm tổn thương mắt ở bệnh nhân viêm khớp dạng thấp. Tạp chí Y học Việt Nam. September 2021:158-161.
10. McGavin DD, Williamson J, Forrester JV, et al. Episcleritis and scleritis. A study of their clinical manifestations and association with rheumatoid arthritis. British Journal of Ophthalmology. 1976;60(3):192-226. doi:10.1136/bjo.60.3.192
