﻿{"id":4690,"date":"2019-03-12T09:23:26","date_gmt":"2019-03-12T02:23:26","guid":{"rendered":"https:\/\/www.vnras.com\/drug\/?p=4690"},"modified":"2019-04-13T09:43:33","modified_gmt":"2019-04-13T02:43:33","slug":"medsafe-hieu-ung-nocebo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vnras.com\/drug\/medsafe-hieu-ung-nocebo\/","title":{"rendered":"Medsafe: Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo"},"content":{"rendered":"<h2>Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo l\u00e0 g\u00ec?<\/h2>\n<p><strong>Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo<\/strong> l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7u \u1ee9ng c\u00f3 t\u00ednh ch\u1ea5t ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i v\u1edbi hi\u1ec7u \u1ee9ng placebo, m\u00f4 t\u1ea3 t\u00ecnh hu\u1ed1ng r\u1eb1ng k\u1ebft qu\u1ea3 ti\u00eau c\u1ef1c x\u1ea3y ra do ni\u1ec1m tin r\u1eb1ng s\u1ef1 can thi\u1ec7p s\u1ebd g\u00e2y ra t\u00e1c h\u1ea1i. Hi\u1ec7u \u1ee9ng n\u00e0y \u0111\u00f4i khi \u0111\u01b0\u1ee3c xem nh\u1eb9 trong C\u1ea3nh gi\u00e1c d\u01b0\u1ee3c. Thu\u1eadt ng\u1eef nocebo xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb ti\u1ebfng Latin c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 &#8220;g\u00e2y h\u1ea1i&#8221;.<\/p>\n<h2>Gi\u1edbi thi\u1ec7u<\/h2>\n<p>Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7u \u1ee9ng c\u00f3 t\u00ednh ch\u1ea5t ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i v\u1edbi hi\u1ec7u \u1ee9ng placebo, m\u00f4 t\u1ea3 t\u00ecnh hu\u1ed1ng r\u1eb1ng k\u1ebft qu\u1ea3 ti\u00eau c\u1ef1c x\u1ea3y ra do ni\u1ec1m tin r\u1eb1ng s\u1ef1 can thi\u1ec7p s\u1ebd g\u00e2y ra t\u00e1c h\u1ea1i. Hi\u1ec7u \u1ee9ng n\u00e0y \u0111\u00f4i khi \u0111\u01b0\u1ee3c xem nh\u1eb9 trong C\u1ea3nh gi\u00e1c d\u01b0\u1ee3c. Thu\u1eadt ng\u1eef nocebo xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb ti\u1ebfng Latin c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 &#8220;g\u00e2y h\u1ea1i&#8221;.<\/p>\n<p>\u0110\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u00f3 h\u1ea1i, hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo ngh\u0129a l\u00e0 b\u1ec7nh nh\u00e2n c\u00f3 nhi\u1ec1u kh\u1ea3 n\u0103ng g\u1eb7p ph\u1ea3i t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u1ee5 n\u1ebfu h\u1ecd suy ngh\u0129 ho\u1eb7c lo l\u1eafng v\u1ec1 t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u1ee5 khi s\u1eed d\u1ee5ng thu\u1ed1c trong qu\u00e1 tr\u00ecnh tham gia nghi\u00ean c\u1ee9u. M\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 v\u1ec1 hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo l\u00e0 c\u00e1c t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u1ee5 nghi\u00eam tr\u1ecdng m\u00e0 b\u1ec7nh nh\u00e2n d\u00f9ng gi\u1ea3 d\u01b0\u1ee3c g\u1eb7p ph\u1ea3i trong m\u1ed9t th\u1eed nghi\u1ec7m l\u00e2m s\u00e0ng.<\/p>\n<p>M\u1ed9t s\u1ed1 chuy\u00ean gia y t\u1ebf cho r\u1eb1ng hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng l\u1edbn h\u01a1n \u0111\u1ebfn k\u1ebft qu\u1ea3 l\u00e2m s\u00e0ng so v\u1edbi hi\u1ec7u \u1ee9ng placebo v\u00ec nh\u1eadn th\u1ee9c ti\u00eau c\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh nhanh h\u01a1n nhi\u1ec1u so v\u1edbi nh\u1eadn th\u1ee9c t\u00edch c\u1ef1c.<\/p>\n<p>Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng b\u1edfi \u201cc\u01a1n b\u00e3o truy\u1ec1n th\u00f4ng\u201d. C\u00e0ng c\u00f3 nhi\u1ec1u m\u1ed1i lo ng\u1ea1i v\u1ec1 m\u1ed9t ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u00f3 h\u1ea1i \u0111\u1ed1i v\u1edbi m\u1ed9t lo\u1ea1i thu\u1ed1c th\u00ec c\u00e0ng t\u0103ng s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u00e1c b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u00f3 h\u1ea1i. V\u00ed d\u1ee5, n\u0103m 2013, ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n truy\u1ec1n th\u00f4ng Anh \u0111\u00e3 nh\u1ea5n m\u1ea1nh c\u00e1c t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u1ee5 c\u1ee7a statin, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 \u0111au c\u01a1 sau m\u1ed9t b\u00e0i b\u00e1o tr\u00ean T\u1ea1p ch\u00ed Y h\u1ecdc Anh. \u01af\u1edbc t\u00ednh 200.000 b\u1ec7nh nh\u00e2n \u0111\u00e3 ng\u1eebng d\u00f9ng statin trong v\u00f2ng s\u00e1u th\u00e1ng k\u1ec3 t\u1eeb khi b\u00e0i b\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng b\u1ed1, \u0111a s\u1ed1 l\u00e0 do lo ng\u1ea1i v\u1ec1 c\u00e1c ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u00f3 h\u1ea1i. Trong th\u1eddi gian n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 s\u1ef1 gia t\u0103ng s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u00f3 h\u1ea1i ti\u00eau c\u01a1 v\u00e2n. S\u1ef1 c\u1ed1 n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 do hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo.<\/p>\n<p>Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo c\u0169ng xu\u1ea5t hi\u1ec7n trong c\u00e1c th\u1eed nghi\u1ec7m b\u1ec7nh nh\u00e2n s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c thu\u1ed1c generic. S\u1ef1 lo ng\u1ea1i v\u1ec1 c\u00e1c thu\u1ed1c generic c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y ra t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u1ee5 m\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 b\u1ec7nh nh\u00e2n g\u1eb7p ph\u1ea3i khi thay \u0111\u1ed5i t\u1eeb m\u1ed9t thu\u1ed1c mang nh\u00e3n c\u1ea3i ti\u1ebfn sang thu\u1ed1c generic. C\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng nh\u1eadn th\u1ee9c v\u1ec1 chi ph\u00ed (tin r\u1eb1ng v\u00ec thu\u1ed1c generic r\u1ebb h\u01a1n n\u00ean ch\u00fang k\u00e9m hi\u1ec7u qu\u1ea3 h\u01a1n) c\u00f3 th\u1ec3 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo.<\/p>\n<h2>Bi\u1ec7n ph\u00e1p<\/h2>\n<p>Nh\u1eefng b\u1ec7nh nh\u00e2n c\u00f3 nguy c\u01a1 cao g\u1eb7p ph\u1ea3i c\u00e1c hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo g\u1ed3m ph\u1ee5 n\u1eef, b\u1ec7nh nh\u00e2n lo l\u1eafng v\u00e0 tr\u1ea7m c\u1ea3m, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 v\u1ebb ngo\u00e0i bi quan v\u00e0 d\u1ec5 b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng b\u1edfi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng. Nh\u1eefng b\u1ec7nh nh\u00e2n n\u00e0y c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c t\u01b0 v\u1ea5n c\u1ea9n th\u1eadn h\u01a1n \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh t\u1ea1o ra hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo.<\/p>\n<p>C\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m gi\u1ea3m nguy c\u01a1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo b\u1eb1ng vi\u1ec7c gi\u1ea3i th\u00edch r\u00f5 r\u00e0ng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng t\u00edch c\u1ef1c v\u00e0 ti\u00eau c\u1ef1c c\u1ee7a vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb v\u00e0 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o b\u1ec7nh nh\u00e2n hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c c\u01a1 s\u1edf c\u1ee7a bi\u1ec7n ph\u00e1p \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb. V\u00ed d\u1ee5: \u201cH\u1ea7u h\u1ebft nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00f9ng thu\u1ed1c generic X \u0111\u1ec1u nh\u1eadn th\u1ea5y kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t so v\u1edbi thu\u1ed1c c\u1ea3i ti\u1ebfn Y, nh\u01b0ng m\u1ed9t s\u1ed1 \u00edt b\u1ec7nh nh\u00e2n c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn th\u1ea5y s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t\u201d so v\u1edbi \u201cM\u1ed9t s\u1ed1 b\u1ec7nh nh\u00e2n th\u1ea5y r\u1eb1ng thu\u1ed1c generic X kh\u00f4ng hi\u1ec7u qu\u1ea3 nh\u01b0 thu\u1ed1c c\u1ea3i ti\u1ebfn Y\u201d.<\/p>\n<p>Cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin cho b\u1ec7nh nh\u00e2n v\u1ec1 t\u00e1c d\u1ee5ng ph\u1ee5 c\u1ee7a thu\u1ed1c v\u00e0 ki\u1ec3m tra s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft c\u1ee7a h\u1ecd c\u0169ng gi\u00fap l\u00e0m gi\u1ea3m nguy c\u01a1 hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo.<\/p>\n<p>Ngu\u1ed3n: <a href=\"https:\/\/www.medsafe.govt.nz\/profs\/PUArticles\/March2019\/The%20nocebo%20effect.htm\" rel=\"noopener\">https:\/\/www.medsafe.govt.nz\/profs\/PUArticles\/March2019\/The%20nocebo%20effect.htm<\/a><\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi t\u1ed5ng h\u1ee3p: \u0110\u1ed7 Thu Thanh &#8211; Nguy\u1ec5n Ph\u01b0\u01a1ng Th\u00fay &#8211; Trung T\u00e2m C\u1ea3nh Gi\u00e1c D\u01b0\u1ee3c Qu\u1ed1c Gia.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo l\u00e0 g\u00ec? Hi\u1ec7u \u1ee9ng nocebo l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7u \u1ee9ng c\u00f3 t\u00ednh ch\u1ea5t ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i v\u1edbi hi\u1ec7u \u1ee9ng placebo, m\u00f4 t\u1ea3 t\u00ecnh hu\u1ed1ng r\u1eb1ng k\u1ebft qu\u1ea3 ti\u00eau c\u1ef1c x\u1ea3y ra do ni\u1ec1m tin r\u1eb1ng s\u1ef1 can thi\u1ec7p s\u1ebd g\u00e2y ra t\u00e1c h\u1ea1i. Hi\u1ec7u \u1ee9ng n\u00e0y \u0111\u00f4i khi \u0111\u01b0\u1ee3c xem nh\u1eb9 trong C\u1ea3nh gi\u00e1c [&#8230;]\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4692,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4690","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-y-te-suc-khoe"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4690","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4690"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4690\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4692"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4690"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4690"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vnras.com\/drug\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4690"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}